Van Gelder Liergouw Amsterdam

Van Gelder werkt aan slim en schoon Amsterdam

‘Als je geen vertrouwen hebt, kun je niet samenwerken’

In Amsterdam wordt hard gewerkt aan een slimme en schone stad. Van Gelder heeft onlangs het project Liergouw succesvol afgerond in Amsterdam. Het is het eerste project uit de Samenwerkingsovereenkomst (SOK) Grote Wegenwerken met een looptijd van zes jaar. Deze unieke overeenkomst werd in 2019 aangegaan met de gemeente Amsterdam.

Van Gelder legde op de Liergouw een nieuwe weg aan met duurzame technieken.  De weg was al 20 jaar in slechte staat van onderhoud en zat vol diepe kuilen waardoor er onveilige situaties kunnen ontstaan. Amsterdam wilde de weg aanpakken, maar dan wel zonder de luchtkwaliteit te verslechteren. De ambities uit Schone Lucht 2025 stonden daarbij centraal; het terugdringen van emissies en maatschappelijke overlast door bouwgerelateerd verkeer.

Liergouw Amsterdam

De duurzaamheidsopgave in het project werd ruimschoots behaald. Er werd 208 ton CO2-reductie (78%) behaald ten opzichte van het traditionele proces. Dat lukte door gebruik te maken van duurzame asfaltmengsels, elektrische machines, minder vervoersbewegingen, 100% biobased diesel en een deklaag van 60% gerecycled materiaal.

Duurzaamheid

De SOK is bedoeld om aannemers de gelegenheid te geven zich verder te ontwikkelen en te investeren in een duurzaam Amsterdam. Om het minimaal even goed te doen, maar het liefst beter op het gebied van bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie (BLVC). Zodat uiteindelijk de leef kwaliteit binnen Amsterdam wordt verbeterd. Aan de gehele markt werd gevraagd om in negen pagina’s toe te lichten hoe Amsterdam slimmer en schoner verbouwd kan worden. Duurzaamheid én kwaliteit in samenwerking waren voor deze gunning doorslaggevende factoren. Samen werd in nauw overleg opgetrokken in het traject van vergunningen, schouwen, ontwerp en realisatie.

Nek uitgestoken

Remco Kok werkt namens Van Gelder mee aan het opstellen en uitvoeren van het ondernemersplan. Hij stuurt de gehele uitvoeringsorganisatie aan in Noord Holland vanuit de vestiging in Amsterdam, inclusief het GEO-bureau van Van Gelder. Kok: “Amsterdam heeft echt zijn nek uitgestoken met deze uitvraag,” zo meent hij. “Dit is de eerste keer dat we op deze manier samenwerken. We zijn al in een vroeg stadium aan tafel gekomen om te praten over de scoop, het onderzoek, de beheersmaatregelen en om het budget op te stellen. We denken samen na wie wat doet. Met als doel om samen te werken en zonder contractgeschillen over de finish te komen. We werken op basis van vertrouwen. Want als je dat niet hebt, kun je niet samenwerken. De afspraken geven wij status door deze vast te leggen in de ZWISIA, het handboek ‘Zo Werken wij Integer Samen In Amsterdam’.”

Tevreden omgeving

Kok geeft aan dat in de gemeente Amsterdam een tevreden omgeving super belangrijk is. “Dat staat daar heel hoog op de agenda, omdat de stad Amsterdam  nu eenmaal een complexe omgeving is. De lat ligt hier hoger. Dat heeft te maken met het feit dat het nu eenmaal een Europese hoofdstad is, waar veel gebeurt. Dat moet je niet onderschatten. Om de Samenwerkingsovereenkomst te doen slagen en invulling te geven aan de doelstellingen, moeten we samen leren, innoveren en samenwerken. Om zo gedurende de looptijd van de overeenkomst optimaal invulling te geven aan de agenda Duurzaam Amsterdam, Schone Lucht 2025.”

Meerwaarde

Ook projectleider Kees van der Valk van de gemeente Amsterdam geeft aan dat het werken in een bouwteam hem meerdere voordelen heeft. “Een absolute meerwaarde voor mij is factor tijd. Omdat we vanaf het begin van een project nauw samenwerken met de aannemer, pakken we zaken sneller op. Ik vind dat dit leidt tot betere producten (bijvoorbeeld bestekken, onderzoeken, planning, aanpak) en een meer praktische gelijkwaardigheid in het project. Bij een traditionele aanbesteding gaat het om de laagste prijs en een duidelijke taakverdeling, je komt de aannemer pas tegen bij de uitvoering. Met een Samenwerkingsovereenkomst kom je elkaar veel eerder in het proces tegen. De aannemer denkt, nog voor de start van de uitvoering, mee met de nodige (voor)onderzoeken, het programma van eisen en het ontwerp. We maken gebruik van de kennis, ervaring en innovatieve ideeën van de aannemer. Daarnaast vind ik dat het samenwerken een meerwaarde heeft in vergelijking met het ‘’individueel’’ voorbereiden van een projectfase.”

Trots

Kok kijkt met trots terug op de realisatie van de eerste fase van Liergouw. “De reacties van de omgeving waren goed, er was een korte doorlooptijd en de vereiste mijlpalen werden gehaald in de doelstelling van de opdrachtgever,” vertelt hij. “We zijn samen aan het leren en innoveren en dat is geweldig. Van Gelder is volop bezig met de toekomst en dat maakt ons werk uitdagend. Ons werk krijgt een hele andere dimensie, waarbij we veel meer oog hebben voor een slimme en schone omgeving. Waarbij Van Gelder samen met de gemeente Amsterdam de doelstelling heeft om uiteindelijk geheel emissie-loos en met minder hinder de openbare ruimte in te richten. Dat is een hele mooie uitdaging.”

Spin off

De komende jaren gaat Van Gelder met duurzame technieken wegwerkzaamheden en elementverhardingen toepassen in de regio’s Amsterdam Noord, Nieuw West en Zuid Oost. Inmiddels is dus het eerste project in Liergouw naar volle tevredenheid afgerond. Naast Van Gelder zijn nog twaalf andere partijen de samenwerking aangegaan. Zij werken de komende jaren samen aan een gezonde en duurzame leefomgeving van Amsterdam. Maar ook andere gemeenten trekken inmiddels aan de bel bij de gemeente Amsterdam en van Gelder. Kok: “Er wordt goed naar Amsterdam gekeken en de spin off is nu al merkbaar. De markt is erg in beweging. Zo lang je blijft aanbesteden op alleen de laagste prijs, behaal je de doelstellingen met betrekking tot een mooie en schone  en leefbare omgeving niet. Van Gelder heeft oog voor het totaalplaatje van duurzaamheid, bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie. Dat werkt beter voor nu, maar zeker ook voor de toekomst.”

doorEugénie de Kreij Civiel